اندازه گیری دانش

اندازه گیری دانش چیست؟

اندازه گیری دانش یا اندازه گیری مدیریت دانش در اقتصاد دانش با استفاده از سنجه های خاصی انجام می شود. در ابتدا این سوال مطرح بود که آیا اصلا امکان اندازه گیری دانش وجود دارد؟ چون کلا دانش به عنوان یک عنصر ناملموس شناخته می شد. اما با توسعه مدیریت دانش سنجه هایی برای اندازه گیری دانش تعریف و مورد استفاده قرار گرفت که در ادامه به صورت خلاصه به آنها اشاره می کنیم:

اولین سنجه در اندازه گیری دانش در اقتصاد دانش، میزان پیشرفت مدیریت دانش است. در واقع در این روش ما میزان پیشرفت اجرای مدیریت دانش در سازمان مورد نظر را بررسی می کنیم. برای دستیابی به این هدف باید سنجه های خاصی تعریف شود. سنجه های تعریف شده برای اندازه گیری دانش در اقتصاد دانش به شما میزان پیشرفت و بلوغ سازمان را در این خصوص نشان خواهد داد. یکی از این الگوها برای سنجش و اندازه گیری دانش مدل EFQM است.

دومین راه اندازه گیری دانش در اقتصاد دانش در واقع اندازه گیری میزان ارزش افزوده بعد از اجرای مدیریت دانش است. وقتی در یک سازمان بررسی ها نشان دهد، در اثر اجرای مدیریت دانش، ارزش افزوده سازمان به میزان زیادی افزایش پیدا کرده است با استفاده از این فاکتور مثبت امکان جذب سرمایه های بیشتر برای سازمان وجود خواهد داشت و در واقع در این مرحله مدیران ارشد از طرح های این چنینی حمایت بیشتری خواهند کرد.

مثلا فرض کنید که در یک کارخانه تولید قطعات خودرو میزان ضایعات بسیار زیاد است، شما با استفاده از مدیریت دانش روشی اتخاذ می کنید که این ضایعات بسیار کم شده و تولید سالم و قابل فروش افزایش پیدا می کند. با اندازه گیری دانش در این راهکار و ارائه نتایج حاصل از آن در کاهش ضایعات و حفظ سرمایه شرکت در واقع شما مدیران ارشد را به سرمایه گذاری بیشتر در این زمینه ها متقاعد خواهید کرد.

 

سومین روش اندازه گیری دانش در اقتصاد دانش، تعیین سنجه هایی برای ارزیابی میزان انحراف از استانداردهای تعیین شده است. در مدیریت دانش عموما استانداردهایی تعریف می شود که سازمان باید در قالب و چهارچوب آن استاندارد ها فعالیت کند. با تعریف شاخص هایی در این زمینه امکان ارزیابی میزان تطابق فعالیت ها با استانداردها وجود خواهد داشت و این بخشی از اندازه گیری دانش در اقتصاد دانش است. مثلا فرض کنید برای تولید یک قطعه خاص صنعتی الگو و استاندارهایی تعریف شده است. بعد از پایان کار با تعریف شاخص هایی می توانید تطابق قطعه تولید شده را با استاندارهای تعریف شده بررسی کنید. اگر در این بررسی متوجه مغایرتی شدید در واقع این مفهوم را دارد که در محل مغایرت باید دانشی تعریف شود تا انحراف به وجود آمده رفع گردد.

مسئله دیگر در اندازه گیری دانش در اقتصاد دانش، بررسی فعالیت های مدیریت دانش است. در هر سازمانی شاخص ها و سنجه هایی که برای اندازه گیری دانش تعریف می شود، اختصاصی و مخصوص همان سازمان است. چون فعالیت ها و فرایند ها و روش های اجرای این فرایندها در هر سازمانی خاص خود آن سازمان است. بنابراین با توجه به این فرایندها شاخص ها و اندازه گیری آنها انجام می شود.

آخرین مرحله اندازه گیری دانش، ارزیابی نتایج بدست آمده در کسب و کار است. مدیریت دانش به هر روشی که در سازمان اجرا شود، در نهایت باید باعث بهتر شدن نتایج کسب و کار شده و بلوغ سازمان را در پی داشته باشد.

بکارگیری مجدد دانش

بکارگیری مجدد دانش در واقع به مفهوم طبقه بندی و ذخیره دانش بدست آمده است که با این روش استفاده مجدد از آن در زمان و مکان های لازم وجود خواهد داشت. بکارگیری مجدد دانش یکی از مباحث مدیریت دانش محسوب می شود. در واقع یکی از شاخصه های مدیریت دانش بکارگیری مجدد آن در صورت لزوم خواهد بود.